وقتی بیمار یا خانواده او احساس میکنند در روند درمان، تشخیص، جراحی، تجویز دارو یا مراقبت ‌های پزشکی آسیبی وارد شده، نخستین پرسش این است

 

●برای شکایت از پزشک متخلف باید به کجا مراجعه کنیم؟

( پاسخ این سؤال به نوع رفتار پزشک، میزان خسارت، جنبه کیفری یا حقوقی موضوع و اینکه پرونده مربوط به قصور پزشکی است یا تخلفات پزشکی بستگی دارد. )

 

در ایران، رسیدگی به شکایت از پزشکان ممکن است در چند مرجع مختلف انجام شود؛ 

 

*از دادسرا و دادگاه گرفته تا شورای حل اختلاف یا سازمان تعزیرات حکومتی. انتخاب مرجع درست، باعث میشود شکایت مسیر دقیق‌ تری پیدا کند و از اتلاف وقت جلوگیری شود. رسیدگی به شکایت از پزشک متخلف، بسته به موضوع پرونده متفاوت‌ اند.

 

 اگر رفتار پزشک موجب( صدمه بدنی، فوت، نقص عضو یا آسیب )جدی شده باشد، موضوع میتواند جنبه کیفری پیدا کند و در مسیر دادسرا و دادگاه بررسی شود.

 

 اما اگر مسئله بیشتر مربوط به (، خدمات درمانی، تعرفه، تأسیس مرکز غیرمجاز ،خسارات مالی یا نپذیرفتن بیمار اورژانسی باشد، ممکن است مرجع دیگری مانند شورای حل اختلاف، دادگاه‌های عمومی حقوقی  یا سازمان تعزیرات حکومتی صلاحیت رسیدگی داشته باشند. )

اگر رفتار پزشک صرفاً جنبه انتظامی داشته باشد، موضوع معمولاً در سازمان نظام پزشکی و هیأت ‌های انتظامی مربوط بررسی میشود

 

. اما درصورتی که  رفتار پزشک واجد عنوان مجرمانه باشد یا منجر به صدمه بدنی، نقص عضو، سقط جنین، فوت یا خسارت جدی شود، امکان طرح شکایت در مراجع قضایی نیز وجود دارد.

 

  در پرونده ‌های کیفری وانتظامی مربوط به پزشکان، مراجع رسیدگی میتواند شامل موارد زیر باشد: 

 

1 دادسرا

 

2دادگاه کیفری 

 

3مراجع تخصصی کارشناسی مانند پزشکی قانونی

 

4 سازمان نظام پزشکی، در مواردی که نظر تخصصی یا انتظامی لازم باشد  

 

قاضی برای تشخیص اینکه آیا رفتار پزشک واقعاً مصداق قصور پزشکی بوده یا خیر، معمولاً از نظر کارشناسان پزشکی قانونی یا سازمان نظام پزشکی استفاده میکند. 

 

(این نظریه کارشناسی نقش مهمی در احراز تقصیر، رابطه سببیت و میزان مسئولیت پزشک دارد.)

 

 

 

 

 

 

به طور کلی

 

 ●مهم ‌ترین مراجع رسیدگی به قصور پزشکی و تخلفات پزشکی عبارت‌ اند از:*  دادسرا و دادگاه‌ های عمومی  دادسرای ویژه جرایم پزشکی  شورای حل اختلاف ویژه امور پزشکی یا مرجع صلح و سازش مربوط  سازمان تعزیرات حکومتی*